Subdominanta
Subdominanta to czwarty stopień gamy oraz zbudowany na nim akord (IV), który oddala się od toniki, nie ciążąc z powrotem ku niej.
Co jest subdominantą w C-dur?
W C-dur dźwiękiem subdominanty jest F, a akordem subdominanty IV: F–A–C. W a-moll to D, a akord jest molowy, iv: D–F–A.
Nazwa opisuje lustro. Dominanta, G, leży kwintę nad toniką C. Subdominanta, F, leży kwintę pod nią. Mówiąc prościej, to także stopień tuż pod dominantą.
Akord ii wykonuje to samo zadanie co IV i często go zastępuje. W C-dur ii to D–F–A, który ma z F–A–C dwa wspólne dźwięki.
Jak brzmi subdominanta?
Jak wyruszenie w drogę. IV opuściło dom, ale nic w nim nie rwie się z powrotem. Dominanta zawiera dźwięk prowadzący, półton poniżej toniki, który się o nią opiera. Subdominanta nie ma takiego dźwięku: każdy dźwięk F–A–C leży w tonacji wygodnie.
Dlatego kolejność trzech głównych akordów ma znaczenie. I–IV–V–I to dom, oddalenie, napięcie, dom. Zagraj zamiast tego V–IV–I, a zabrzmi to jak krok w tył, bo napięcie przyszło za wcześnie, a potem się rozluźniło.
Czy IV–I to po prostu słabsze V–I?
Nie. IV–I to pełnoprawna kadencja, kadencja plagalna, nazywana czasem „kadencją amen”, bo ma kształt śpiewanego a-men na końcu wielu pieśni. Osiada tam, gdzie V–I się rozwiązuje. Różnicą jest brak dźwięku prowadzącego, a nie brak siły, i wiele piosenek wybiera ją celowo dla łagodniejszego zakończenia.
Spróbuj: Cztery kadencje odtwarza krótkie progresje i pyta, jak każda się skończyła, także plagalnie. Co robią stopnie ćwiczy same trzy funkcje.